Hàm giả tháo lắp chỉ đạt 30-40% sức nhai so với răng tự nhiên, dễ bung tuột khi bạn nhai mạnh, và KHÔNG nên dùng để cắn các thực phẩm cứng. Đây là điểm yếu lớn nhất của loại phục hình này, nhưng cũng là điều mà bác sĩ nha khoa thường nhấn mạnh khi tư vấn. Nếu bạn mới được lắp hàm tháo lắp hoặc đang cân nhắc, bài viết này sẽ chỉ cho bạn cụ thể những loại thức ăn nào cấm tuyệt đối, những loại nào được ăn, và cách nhai đúng để hàm bền lâu.
Vì sao hàm giả tháo lắp ăn nhai yếu hơn?
Hàm giả tháo lắp chỉ có khả năng nhai tới 30-40% so với răng tự nhiên bình thường. Con số này không phải lần lạc; nó xuất phát từ cách thiết kế và cách gắn hàm trên nướu. Không giống như implant hay cầu răng bắt chặt vào xương hàm, hàm tháo lắp chỉ nằm dựa trên lớp nướu mềm và các điểm tựa hỗ trợ.
Hàm dễ bung tuột khi ăn, dùng lực mạnh. Khi bạn nhai một thứ gì đó quá cứng hoặc yêu cầu sức nhai lớn, hàm có thể bị lệch, bung ra khỏi chỗ, gây khó chịu và tình huống xấu hổ. Tính ổn định kém này là nguyên nhân chính khiến người dùng phải thay đổi thói quen ăn uống.
Bên cạnh đó, cơ chế thiết kế không cho phép hàm giả chịu được lực tác động quá lớn. Mỗi lần bạn nhai các thực phẩm cứng, bạn không chỉ rủi ro bung tuột mà còn tăng nguy cơ hư hỏng vật liệu làm hàm. Nếu lâu ngày ăn đồ cứng, hàm giả sẽ nhanh chóng mòn, nứt hoặc bị gẫy.
Những đồ cứng nào không được ăn khi dùng hàm tháo lắp?
Hàm giả tháo lắp KHÔNG nên dùng để ăn những thực phẩm sau:
- Sườn cứng, xương động vật
- Thịt nhai dai (thịt bò khô, cá mặn nhai dai)
- Kẹo cứng, mứt, bánh quy cứng
- Hạt (lạc, hạt tây, hạt dưa)
- Gum, kẹo cao su
- Đá lạnh
- Bánh mì ngoài cứng
- Một số loại trái cây cứng (táo tươi cắt lát mỏng thì được, nhưng táo nhai nguyên không)
Ăn đồ cứng gây hư hỏng hàm giả, giảm tuổi thọ xuống 3-5 năm. Đây không phải tò mò; nó là sự thật y khoa mà nhân viên nha khoa thường lặp lại. Khi bạn ăn những thức ăn này, áp lực tác động lên hàm không chỉ làm nó bung tuột mà còn gây nứt vào chất liệu acrylic (nhựa chính làm hàm giả), kéo dài quá trình suy giảm độ bền. Một chiếc hàm tháo lắp được chăm sóc tốt và ăn uống hợp lý có thể sử dụng được 5-8 năm; nhưng nếu hay ăn đồ cứng, tuổi thọ rút xuống còn 3-5 năm.
Nên ăn những thực phẩm gì khi dùng hàm tháo lắp?
Người đeo hàm tháo lắp cần tập trung vào những thực phẩm mềm, dễ nhai, không đòi hỏi sức nhai lớn. Danh sách thức ăn hợp lý:
- Cơm mềm
- Trứng (luộc, rán, trứng cuộn)
- Cá nấu chín, tôm
- Thịt gà nấu mềm (thịt xay, thịt hầm)
- Rau nấu chín (cà rốt, bầu, cải bó xôi, dưa chuột nấu)
- Sữa chua, pudding
- Sinh tố, nước trái cây
- Bánh mì mềm
- Cháo, súp
- Khoai lang nấu mềm, taro
Cách cắt nhỏ, nhai chậm để tránh bung tuột. Bạn không nhất thiết phải ăn những thức ăn quá mềm như cháo suốt đời, nhưng cần biết kỹ thuật nhai đúng. Hãy cắt thức ăn thành những miếng nhỏ (kích thước quả hạt dẻ), sau đó nhai chậm từng phía (không dùng cả hai hàm cắn mạnh). Trong 8 ngày đầu tiên sau khi lắp hàm, bác sĩ khuyên nên ăn lỏng lẻo để hàm thích ứng, sau đó dần dần tăng độ cứng của thức ăn khi bạn quen. Việc này không chỉ giúp hàm bền lâu mà còn tránh tình huống bung tuột xấu hổ.
Hàm tháo lắp lâu ngày có tốt hơn không?
Thực tế: hàm tháo lắp không ngăn tiêu xương hàm. Đây là điểm rất cần biết nhưng ít được đề cập. Khi bạn bị mất răng, xương hàm tự động bắt đầu tiêu (quá trình này gọi là tiêu teo xương). Các phương pháp hiện đại như implant có khả năng ngăn quá trình này vì implant gắn trực tiếp vào xương và kích thích nó. Nhưng hàm giả tháo lắp chỉ nằm dựa trên mặt nước của xương; nó không kích thích xương tăng trưởng, mà thực chất có thể tăng tốc độ tiêu teo do quá trình chồng lấp.
Khả năng ăn nhai sẽ giảm theo thời gian, tuổi thọ 3-5 năm nếu ăn đồ cứng. Lâu ngày sử dụng hàm tháo lắp mà không ăn uống đúng cách, xương hàm tiêu đi, khiến chiếc hàm cũ không còn fit tốt nữa, bắt buộc phải làm lại hoặc điều chỉnh. Bạn sẽ nhận thấy hàm trở nên lỏng hơn, không cố định được vị trí. Tình trạng này khiến việc ăn nhai trở nên khó khăn hơn, và khả năng nhai tiếp tục suy giảm so với lần đầu lắp. Vì thế, chọn hàm tháo lắp là chọn một giải pháp tạm thời, sau 5-8 năm hoặc sớm hơn, bạn sẽ phải xem xét phương pháp khác.
Những người sử dụng hàm tháo lắp mà vẫn thích ăn đồ cứng (xương, mứt, kẹo) thường phải làm lại hàm sớm hơn 2-3 năm so với những người ăn uống hợp lý. Đó là lý do tại sao bác sĩ luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của thay đổi chế độ ăn khi chọn phục hình tháo lắp.
Tóm lại, hàm giả tháo lắp không phải là lựa chọn tốt nếu bạn không muốn từ bỏ những thứ bạn yêu thích ăn. Nhưng nếu bạn sẵn sàng thích ứng với chế độ ăn mềm, tuân thủ hướng dẫn nhai chậm và cẩn thận, chiếc hàm sẽ giúp bạn phục hồi khả năng ăn nhai một cách đáng kể so với tình trạng mất răng hoàn toàn. Hãy cắt nhỏ thực phẩm, nhai chậm từng phía, tránh đồ cứng, và bạn sẽ kéo dài tuổi thọ hàm, cũng như tránh những tai nạn không đáng có. Nếu bạn muốn ăn nhai tự do hơn, hãy tư vấn với bác sĩ nha khoa về các lựa chọn thay thế như implant hoặc cầu răng trên implant.
mang tính tham khảo
Để lại một bình luận